Minder verzuim door nieuwe behandeling tegen stress

11

Een nieuwe manier om met stressklachten bij een werknemer om te gaan, levert groot voordeel op. Sommige werknemers uit een proef bleken 65 minder verzuimdagen nodig te hebben.

Dat blijkt uit onderzoek waarop Sandra van Oostrom aanstaande dinsdag op promoveert.

Van Oostrom deed haar onderzoek bij het VU medisch centrum. Daar ontwikkelde ze een methode die een zieke werknemer met stressklachten en zijn leidinggevende helpt om onder begeleiding van een neutrale arbo-professional, knelpunten op het werk te bespreken en samen op te lossen.

Van Oostrom: ‘Bedrijfsartsen gebruiken momenteel een richtlijn waarbij vooral gekeken wordt naar persoonlijke factoren rondom het verzuim. In dit onderzoek hebben we meer oplossinggericht gekeken naar werkfactoren omdat we dachten dat dat verschil zou maken.’

Participatieve werkaanpassing

Van Oostrom deed onderzoek naar de participatieve methode voor werkaanpassing. In het onderzoek ontving een groep werknemers van Corus, de VU en VUmc de participatieve werkaanpassing. Een vergelijkbare groep werknemers ontving alleen de gebruikelijke begeleiding van de bedrijfsarts.

‘Bij deze nieuwe methode voeren we drie gesprekken. Het eerste gesprek is met de zieke werknemer. Daarin maken we een taakanalyse: we beschrijven heel gedetailleerd wat iemand doet tijdens een dag. Ook kijken we naar belemmeringen om weer aan de slag te gaan. Dat kan concentratieverlies zijn, maar ook werkdruk en communicatieproblemen kwamen naar voren. Het tweede gesprek voeren we met de leidinggevende, daarin kijken we ook naar belemmeringen om weer aan het werk te gaan. Het derde gesprek wordt gevoerd met werknemer èn leidinggevende. Eigenlijk is dat een brainstormsessie over concrete oplossingen. Het belangrijkste was dat er consensus over de te nemen maatregelen was. Alleen dan was er draagvlak mogelijk en konden de neuzen de zelfde kant op staan.’

Na de participatieve werkaanpassing verzuimden sommigen mensen maar liefst 65 dagen minder. Het bedrijf kon zo circa 6000 euro besparen.

Motivatie

Uit het onderzoek bleek ook dat de positieve effecten niet voor iedereen golden. ‘Wat uit blijkt te maken is of iemand gemotiveerd is om weer aan het werk te gaan als klachten nog niet weg zijn. Mensen die vinden dat ze pas aan het werk kunnen als de klachten volledig verdwenen zijn, hebben geen baat bij het overleg en de werkaanpassingen. Dat verschil zit hem waarschijnlijk in de motivatie van deze mensen of in de cognities die ze hebben over werken met klachten. Sommige mensen zijn bang voor verergering van klachten als gevolg van werkhervatting, terwijl uit onderzoek juist blijkt dat dat niet zo is.’

Basti Baroncini, redacteur P&Oactueel

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.

11 reacties

  1. Ben heel benieuwd naar het hele onderzoek. Is erg interessant. Zeker als dit daadwerkelijk een effectievere methode is om verzuim door stress (bij ons de grootste reden voor verzuim) aan kunnen pakken.

  2. L?on Algra op

    Jammer, dat dit voorbij gaat aan datgene wat Selye ooit definieerde als stress. Benadering slaat beslist de plank mis, maar goed je kunt er op promoveren.

  3. Marijn van Poppel op

    Mooi voorbeeld van de valkuil binnen de wetenschap. Als ik een bepaalde theorie wil onderzoeken vind ik altijd bewijs voor wat ik al dacht of vond. Mijn verklaring klopt dan wel maar de vraag blijft of dit de enige of meest juiste verklaring is.

    In relatie tot dit onderzoek kan ik dus ook concluderen dat de motivatie en het gedrag van werknemers essentieel zijn bij het succes van deze benadering. Maar ja, als motivatie en gedrag geen probleem zijn bij de werknemer dan is het oplossen van stressklachten een fluitje van een cent. Daarvoor heb ik de wetenschap niet nodig, dat weet ik al.

  4. Katrien de Graaf op

    Als je mensen een beetje meer aandacht geeft, en ze zijn daar gevoelig voor dan werkt dit goed. Dat blijkt dus uit dit onderzoek. Maar dat is volgens mij niets nieuws. Ik ben dus ook niet ondersteboven van deze onderzoeksresultaten.

  5. Op zich een leuke “samenvatting” van wat iedere manager eigenlijk al weet (of zou moeten weten). Wat mij zou interesseren is, of bij dit onderzoek ook een methode gevonden is om de communicatie van m.n. de leidinggevende naar de werknemer te verbeteren. Naar mijn ervaring hapert het hier vaak aan. De leidinggevende “overdondert” vaak de medewerker met grootse doelen, die de medewerker niet of amper kan overzien. Deze voelt zich vaak ook niet gehoord in zijn “kleine” klachten en haakt gewoon af.

  6. Henk Duijn, arbeids- en organisatiepsycholoog op

    Stress in het werk ontstaat bij onvoldoende afstemming tussen persoon en (werk-) situatie. Dit kan vari?ren van ervaren werkbelasting tot onvoldoende communicatie of gebrek aan respect.
    Wanneer leidinggevenden hiervoor onvoldoende oog hebben zijn zij de veroorzakers van arbeidsverzuim.
    Dit is op zich g??n nieuw gegeven.
    Conclusie: ook binnen de onderzochte (zorg-) instellingen zijn er leidinggevenden die essenti?le competenties missen en daardoor het arbeidsverzuim stimuleren.

  7. Steve, je slaat de spijker op z’n kop.
    Naast het overdonderen met doelen, word je vaak ook nog verteld hoe je het moet doen en met welke werkprocessen en ben je vaak geen baas meer over je eigen agenda. Er ontstaat steed vaker een kloof tussen de theorie van het management, die alles wilt beheren, en de praktijk op de werkvloer. Hoeveel mensen hoor je niet klagen dat ze meer met de administratie bezig zijn dan met het eigenlijke werk. Wanneer je, zeker als hoger opgeleide, niet meer zelf mag nadenken en bepalen hoe je de doelen, die je zelf hebt opgelegd, gaat behalen, is de kans op stress groter. Ook dit is in verschillende wetenschappelijke studies terug te vinden. Dit artikel gaat over symptoonbestrijding.

  8. Han de Jong op

    Ik zie de toegevoegde waarde van een neutrale professional die het gesprek aangaat met de werknemer en leidinggevende. Wat ik mis is de aanpak van het probleem zelf. Stressklachten ontstaan vanuit belemmerende overtuigingen oftewel mentale blokkades. Deze blokkades kunnen worden opgespoord en ge?limineerd binnen een traject van hooguit 5 sessies.

  9. Het lijkt mij dat een doorslaggevend element in deze discussie gemist wordt. Werkstress heeft alles te maken met competentie. Velen hebben vaak in rustiger tijden hun promoties gemaakt. Anderen zijn door falende werving & selectieprocedures onterecht op hun positeis verzeild. In de huidige (economisch) hectische periode wordt meer dan ooit een dwingend beroep gedaan op werknemers en management, als het gaat om vaardigheden, persoonlijkheids kenmerken en capaciteiten. De opmerkingen zoals het belang van “beter communicatie, “het wegnemen van mentale blokkades en het “afstemmen van persoon op werksituatie” kunnen als geitenharensokken geneuzel worden gekwalificeerd. Herverdeling van taken en organisatie aanpassingen waarbij de essentiele jobcriteria doorslaggevend in de menskeuzes lost echt iets op. De handvol mensen die echt last van stress heeft komt uiteindelijk wel in een behandeltraject. Stress is daar een symptoom van dieperliggende zaken die vaak ten onrechte in verband worden gebracht met de werkomgeving.

  10. Beste Leon,
    Refererend aan je reactie op HRbase met de stelling ‘ziekte overkomt je, verzuim is een keuze’: nu is dit onderbouwd door onderzoek bij i.i.g. stressgerelateerd verzuim en neem je het nog niet aan als een reele mogelijkheid. Dat zegt wat …

    Grtjs Wiesje