Stappenplan: doorwerken met deeltijdpensioen

0

Hoe kunnen we het gevoel van ‘langer moeten doorwerken’ veranderen in ‘kunnen en willen werken tot op hogere leeftijd’? Het pensioenstelsel verandert in rap tempo en de AOW-leeftijd wordt stapsgewijs verhoogd naar in ieder geval 67 jaar. Voor medewerkers en werkgevers betekent dit dat zij veilig, verantwoord én met plezier moeten kunnen doorwerken.

Deeltijdpensioen biedt wellicht een oplossing: voor de werknemer om inzetbaar te blijven, voor de werkgever in het kader van strategische personeelsplanning. Dit stappenplan van Montae ondersteunt de visievorming van werkgevers over deeltijdpensioen: wat is het, hoe werkt het in de praktijk en hoe kan het mijn organisatie en medewerkers helpen gezond, gemotiveerd en met plezier langer te blijven werken.
Er zijn vele manieren, regelingen, afspraken en opties voor langer doorwerken te verzinnen. Denk aan jobcraften, om -en bijscholing, andere functie of een mentorrol toekennen. Dit artikel richt zich op een wellicht minder bekende oplossing: het deeltijdpensioen. Dat betekent fasegewijs met pensioen gaan, en gedeeltelijk blijven werken. In welke verhouding maakt niet uit. Voor de pensioenregeling althans. In de meeste pensioenregelingen is het mogelijk om tussen je 60ste en 70ste met pensioen te gaan en is het mogelijk om dat ook slechts voor een deel te doen.
De voordelen op een rij:
voor medewerkers:

  • Kunnen gefaseerd minder gaan werken en meer vrije tijd opnemen
  • Voorkomen van langdurig verzuim/uitvallen
  • Behoud van motivatie voor werk

voor werkgevers:

  • Sturingsmodel in strategische personeelsplanning
  • Financiering door medewerker zelf
  • Verplichte pensioenpremie op een andere manier gebruiken dan slechts het pensioen van de medewerker.

Deeltijdpensioen is in essentie niets anders dan minder werken en meer vrije tijd. Dat kan nodig zijn. Omdat het fysiek of mentaal te zwaar wordt om volledig door te gaan. Of omdat de medewerker naast het werk ook tijd en energie voor andere dingen wil overhouden. Dan kan deeltijdpensioen bijdragen aan het voorkomen van uitval.

Negen stappen
Hoe kan deeltijdpensioen in een organisatie van nut zijn? Montae/Leeftijd&Werk onderscheidt negen stappen met relevante vragen die helpen bij het vormen van een visie.
1: Blik vooruit

De eerste stap is om een of meer toekomstscenario’s te maken: Waar staat uw organisatie over 2-5 jaar? Voorziet u knelpunten in de strategische personeelsplanning? In de effectiviteit van uw productie? En is dat alleen bij bepaalde functies, of een specifieke groep medewerkers? Hoe zien uw werkzaamheden eruit, komen er grote veranderingen aan? HR kan een strategische sessie organiseren met het management en de OR met een zo breed mogelijke vertegenwoordiging van de organisatie.

2: Inventarisatie

Veel organisaties hebben een uitgebreid HR-instrumentarium, maar zien niet de gewenste beweging op de werkvloer.

  • Welke mensen heeft u in huis, welke functies, lengte van dienstverbanden, gemiddelde leeftijd
  • Arbeidsvoorwaarden: seniorenregelingen, verlofmogelijkheden, opleiding en ontwikkeling, talentprogramma, ed.
  • Pensioenregeling: welke flexibele opties zijn opgenomen in het pensioen, denk aan vervroegen, uitstellen, en in deeltijd opnemen

Resultaat: Een gedegen analyse van de match tussen vooruitzicht en bestaande situatie: is bijsturing nodig?

3: Maatmannen

Stap drie bestaat uit het uitwerken van aantal maatmannen: Hoe pakt flexibel met pensioen gaan uit voor uw medewerkers? Stel een aantal maatmannen- en vrouwen vast: voor een aantal fictieve medewerkers met herkenbare functies en bereken  welke inkomsten zij ontvangen bij diverse pensioensituaties:

  • Volledig met pensioen bij ingang AOW
  • Alsnog met pensioen op 65 jaar
  • Op 61 jaar 1 dag per week pensioen, op 63 jaar 2 dagen per week met pensioen, op 65 3 dagen per week tot volledige pensionering op 67 jaar.

4: Draagvlak creëren

Om de mogelijkheden en effecten van deeltijdpensioen breder draagvlak te geven zijn focusgroepen een goed instrument. Samen met medewerkers en leidinggevenden wordt bepaald in hoeverre zij deeltijdpensioen als een mogelijke route ervaren.

5: Uitgangspunten vastleggen

Met de resultaten van de focusgroep(en) stelt u vast voor wie deeltijdpensioen interessant kan zijn, welke mogelijkheden zijn er in de huidige pensioenregeling, en welke bedrijfsmatige effecten kan het hebben. (wat gebeurt er bijvoorbeeld als iedereen vanaf 62 jaar 1 a 2 dagen per week pensioen gaat opnemen: levert dat (kennis)hiaten of juist ruimte op?

6: Plan van aanpak

In het plan van aanpak wordt vastgelegd wat er moet gebeuren om deeltijdpensioen mogelijk te maken of te vergemakkelijken. Onderdelen van zo’n plan van aanpak zijn in elk geval communicatie: het informeren van medewerkers en leidinggeven over de mogelijkheden, aan de hand van de maatmannen. Daarnaast kan er behoefte zijn aan het verbeteren van dialoogtechnieken zodat leiding en medewerker in vertrouwen kunnen spreken over de wijze van pensionering. Biedt de pensioenregeling voldoende mogelijkheden, en in hoeverre heeft u daar invloed op?

7: Uitvoering

Het uitvoeren van kleine en soms grotere trajecten uit het Plan van Aanpak.

8: Monitoring en evaluatie

Bekijk wat goed loopt, welke aanpak het beste past in uw bedrijf, interview medewerkers die deeltijd met pensioen zijn en hun leidinggevende en teamleden. Zij zijn uw ambassadeurs in de organisatie.

9: Borgen en doorgaan

Successen integreren in dagelijkse praktijk en delen in de organisatie. Bepaal wat moet worden aangepast, en stel na verloop van tijd wederom de vraag: Waar staat mijn bedrijf over 2-5 jaar?

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.