Mindstretching voor managers

0

De huidige tijd vraagt van leidinggevenden dat ze snel kunnen inspelen op de voortdurend veranderende context. Echter, oudere leidinggevenden lijken nogal eens ‘ gevangen’ te zitten in vertrouwde denk- en handelingspatronen, die steeds minder passend worden. In dit artikel vragen Ria van Dinteren en Isolde Kolkhuis Tanke specifieke aandacht voor het creëren van een leerklimaat voor ervaren, oudere managers.

De huidige tijd wordt voor organisaties gekenmerkt door turbulentie en doorlopende veranderingen. Zeker voor leidinggevenden geldt dat zij het vermogen moeten hebben om te blijven schakelen en te leren in een voortdurend veranderende context. De vraag hoe managers blijven meegroeien met alle ontwikkelingen waar zij mee geconfronteerd worden, lijkt – zeker vanuit hun leidinggevende rol richting anderen – uitermate relevant. Wanneer oudere managers teveel blijven vasthouden aan hun ‘vertrouwde’, maar mogelijk verouderde, managementopvattingen en  praktijken lopen zij niet alleen zelf het risico om op termijn vast te lopen, maar kan dit zorgen dat vernieuwing en ontwikkeling in de organisatie gaan stagneren.

De ‘oudere’ manager
Kijken we de statistieken erop na, dan blijkt dat reeds in 2007 al 51 procent van de leidinggevenden 40 jaar of ouder was; 40 procent was 45 jaar of ouder. Dit percentage zal door vergrijzing verder blijven toenemen. Ook blijkt dat oudere (50+) managers vaak al langere tijd in dezelfde managementpositie zitten.

De eisen die aan hedendaagse managers gesteld worden, raken in veel gevallen aan de dieperliggende opvattingen – die oudere, ervaren managers in de loop van hun carrière ontwikkeld hebben – over wat ‘goed leidinggeven’ en ‘het werk aansturen’ inhoudt. Denk bijvoorbeeld aan de jarenlang gevleugelde managementuitspraak “Vertrouwen is goed, maar zeker weten is beter”. Past die nog wel in deze tijd waarin vertrouwen en verbinding de sleutelwoorden zijn?

Voorbeeld
In een technische organisatie was het jarenlang gebruikelijk om als manager sterk gefocust te zijn op incidenten; de fouten in het werk van enkele medewerkers. Elk negatieve incident vormde de aanleiding om meer procedures en regels op te stellen, om volgende fouten en problemen te voorkomen. Het vertrouwde managementpatroon bestond hoofdzakelijk uit sturing en controle: goed in de gaten houden of de medewerkers zich aan de regels en procedures hielden, want dat zou vanzelf leiden tot ‘werk zonder fouten’.

Het gevolg was dat medewerkers niet meer zelf nadachten en dus ook geen initiatief namen om problemen op te lossen; hun vakmanschap was doodgeslagen. De organisatie wilde vervolgens weer ruimte maken voor vakmanschap en dit vroeg van leidinggevenden om de ‘sturende en controlerende stijl’ meer los te laten. Een oudere manager voelde zich er onzeker over. De eerste de beste keer dat het tot productiefouten leidde keerde de manager terug naar zijn oude vertrouwde managementroutines.
De medewerkers, die schoorvoetend probeerden om af en toe zelf meer initiatief te nemen, vielen ook direct terug in ‘oud’ gedrag: ‘Laat maar zitten, anderen bedenken toch wel hoe wij ons werk moeten doen.’

Bovenstaand voorbeeld laat zien dat de ontwikkelingen en uitdagingen waar ervaren managers zich in hun ‘managementvak’ voor gesteld zien vaak aanzienlijk kunnen zijn, zeker wanneer ze betrekking hebben op dieperliggende opvattingen en principes over organiseren en leidinggeven aan mensen. Tegelijkertijd is de urgentie in deze tijd  zeker ook voor oudere managers  groot, om zich hierin te blijven ontwikkelen.

Er moet dus wel wat gebeuren om (oudere) managers in de leerstand te krijgen. Vanwege de eigen ontwikkeling maar ook om de invloed die zij uitoefenen op hun medewerkers. Inzichten uit de neurowetenschap geven inzicht in onderliggende patronen en handvatten die HRD-professionals kunnen gebruiken om hierin te ondersteunen? Lees meer in het vervolg: ‘Hoe HR mindstretching ondersteunt‘.

Ria van Dinteren MA
is organisatieadviseur, spreker en auteur. Ze heeft haar eigen bedrijf Breinwerk en is medeoprichtster van Twistit.nu.

Dr. Isolde Kolkhuis Tanke is hoofdredacteur van Opleiding en &Ontwikkeling, eigenaar van onderzoeks- en adviesbureau Kolkhuis Tanke/duurzaam leren in organisaties en docent aan de Universiteit Utrecht.

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.