‘HR kan een grote rol spelen in agile werken’

0

Agile werken komt steeds vaker voor, maar wat is het nu precies?  En welke rol heeft HR in de overgang naar een agile organisatie? Wim van Beem en Serina de Lange van Human Capital Group vertellen wat zij onder deze moderne manier van werken verstaan.

Serina de Lange en Wim van Beem zijn werkzaam bij de Human Capital Group.

Wat betekent agile werken voor jullie?

De Lange: ‘De letterlijke betekenis van “agile” is onder meer “wendbaar” of “lenig”. Het is op dit moment bijna een buzzwoord, maar de term bestaat al sinds 2001, toen een groep softwareontwikkelaars het “Manifesto for Agile Software” ontwikkelden. Daarin zeggen softwareontwikkelaars ten eerste dat ze mensen en onderlinge interacties verkiezen boven processen en tools. Maar ook dat ze liever werkende software gebruiken boven uitgebreide documentatie, dat ze liever met klanten samenwerken dan contractonderhandelingen uitvoeren en tot slot dat ze sneller inspelen op verandering in plaats van stug een vooropgesteld plan te volgen. Dat is de basis van agile werken. Wij zien het vooral als een moderne manier van denken en werken binnen een organisatie.’
Van Beem: ‘Agile associeer ik ook met organisaties die snel en wendbaar inspelen op verandering en met name op de verandering van klantvragen. Door de digitalisering is de snelheid toegenomen waarmee je op die vragen moet inspelen. Een kenmerk van agile organisaties is dat er meer sprake is van zelforganisatie ten opzichte van traditionelere organisaties. Daarbij horen vrij kleine teams van professionals die snel met elkaar kunnen werken en waarbij minder hiërarchie is dan bij traditionele organisaties. Het voordeel daarvan is dat oplossingen sneller worden gerealiseerd.’

Past agile werken bij elke onderneming?

De Lange: ‘Het past misschien niet per definitie bij alle ondernemingen. Als je in een omgeving werkt die stabiel is en waarin weinig verandert, dan is het niet per se nodig. Toch kan iedereen er in principe mee aan de slag.’

Wat zijn de voordelen van agile werken?

Van Beem: ‘Er is minder hiërarchie en minder rapportage via een leidinggevende en juist meer nadruk op het behalen van resultaten in teams. Daarnaast sta je dichter bij de klant en kun je beter op diens vragen en wensen inspelen waardoor je een hogere klanttevredenheid krijgt. Een voordeel voor de medewerkers is dat, goed toegepast, ontzettend leuk is om agile te werken. Je gaat gericht aan de slag, met oplossingen en deeloplossingen. Daar zie je sneller resultaat van en dat geeft energie. Je hebt bovendien meer verantwoordelijkheid en er wordt uitgegaan van je vakmanschap.’

En wat zijn de valkuilen?

Van Beem: ‘Je moet je als organisatie goed afvragen waarom je Agile wilt werken, zonder duidelijke doelen is de kans van slagen klein. Een andere valkuil is te ver doorschieten in de werkwijze. Als je continu in kleinere teams werkt en je alleen op de korte termijnresultaten richt, dan kun je onvoldoende oog hebben voor veranderingen op de lange termijn. We zien ook dat wanneer je meer naar zelforganisatie gaat en dus de traditionelere structuren loslaat, dat er te veel “eilandjes” ontstaan binnen een organisatie. Dan is het zogenoemde ‘scaling’, het goed laten samenlopen van al die teams, juist weer een uitdaging.’
De Lange: ‘Maar het mooie is dat je met Agile continu kijkt waar je kunt bijsturen en waar de obstakels zitten. Dus eigenlijk is het de kunst om de nadelen ook weer met een Agile mindset op te lossen.’

Hoe kan een traditionelere organisatie een Agile organisatie worden?

De Lange: ‘Er is geen blauwdruk of een handleiding die voor elke organisatie werkt, omdat elke organisatie een eigen identiteit, structuur en werkwijze heeft en omdat alle verschillende markten zo snel veranderen. Je moet dus allereerst kijken wat je doel is. Wil je bijvoorbeeld sneller inspelen op klantvragen? Neem eens een kijkje in de keuken van andere organisaties: wat doen zij? Vervolgens kun je toepassen wat het beste werkt voor jouw eigen organisatie. Wij zeggen ook wel: begin klein, experimenteer en leer.’

Welke rol heeft HR in de overgang naar een Agile organisatie?

De Lange: ‘HR is nog weleens traditioneel georganiseerd en gericht op processen en procedures. Dat komt niet overeen met agile werken. Als HR te veel achter de business aanloopt, word je gepasseerd. Dat is zonde. Want juist HR kan een grote rol spelen binnen agile-teams, omdat HR veel kennis heeft van performance, coaching en learning. Maar dan moet HR ook de eigen “way of working” veranderen en samen met de business instrumenten ontwikkelen. Niet zoals nu vaak gebeurt: dat je eerst een beleidsnota moet schrijven over hoe je een HR-instrument wil inzetten, die vervolgens allerlei overlegvormen moet passeren waarna je het instrument – misschien – pas kan implementeren. Beter is het om samen met de business te kijken hoe je een HR-instrument wil inzetten en daarbij regelmatig opleveren en waar nodig bijsturen. Dat is wellicht nieuw en anders, maar ik ben ervan overtuigd dat je werk alleen maar leuker wordt als je met agile aan de slag gaat.’

Van Beem: ‘De ontwikkeling van HR naar business partner past perfect binnen agile werken. Business partner betekent ook: direct meerwaarde hebben door binnen de beperkingen van bestaande tools oplossingen te bieden die Agile werken versterken. Bijvoorbeeld door teamdoelstellingen een grotere rol te geven in je traditionele Performance Management Systeem of variabele beloning te benutten voor motiverende vormen van teambeloning. En aan de coachingkant kan HR teams helpen om effectiever samen te werken. Dat hoort van oudsher al bij de rol van HR, maar wordt alleen maar belangrijker. Bedenk bijvoorbeeld welke feedbacktools je al in huis hebt die kunnen worden ingezet. En experimenteer daarmee binnen teams. Natuurlijk is er bij de ene organisatie meer werk aan de winkel dan bij de andere, maar dat Agile werken voor HR veel mooie kansen biedt merken wij in ons contact met klanten.’

Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone
Lees meer over:

Over Auteur

Patrick Lamberts is freelance-redacteur voor XpertHR Actueel. Hij neemt onder andere de rubriek Stelling voor zijn rekening.

Reageer