Nieuw managementdenken: kijk naar de natuur (deel 1)

0

Oude manieren om naar bedrijven te kijken werken niet meer. Organisaties zijn simpelweg té complex geworden om nog op een traditionele managementmanier bestuurd te worden. Bij de Boston Consulting Group (BCG) een pleidooi om eens wat vaker naar complexere organisatievormen (zoals de natuur) te kijken. Vandaag deel 1.

Tot voor 10 à 20 jaar geleden lukte het nog wel: organisaties besturen op een “mechanische” manier. Dat wil zeggen: we hebben een probleem, we ondernemen actie en we gaan ervan uit dat het volgend jaar anders is. De wereld was in de 20ste eeuw een stuk simpeler, trager en overzichtelijker… dus de ondernomen acties hadden vaak ook wel het gewenste effect. Nu niet meer, merken ook steeds meer organisaties. De wereld is te complex geworden. Te snel ook. Op de oude manier het werkt gewoon niet meer.

En dus moeten we kijken naar nieuwe manieren van organiseren, manieren die wél recht doen aan de complexiteit van de nieuwe tijd. En wellicht is het goed om eens te kijken naar de natuur. En wel om zes redenen.

1. Probeer uit en experimenteer.

De natuur is vreselijk ingewikkeld. Stel dat je de vogelstand in een bepaald gebied wil verhogen, dan helpt het niet om een aantal vogels gewoon uit te zetten. Ze gaan namelijk dood of vliegen weg. Maar wat je wel kunt doen is ook niet zeker. Soms helpt het om bepaalde bomen neer te zetten, of juist eerst een stuk bos plat te branden. En soms helpt het om eerst andere dieren (zoals vossen) uit te zetten, en stijgt de vogelstand jaren later indirect.
Veranderingen gaan soms over vele schijven voordat je bereikt wat je wil. En soms werkt het ook helemaal niet. Boswachters doen soms ook maar wat (al zijn het uiteraard educated guesses). Ze proberen uit, evalueren, sturen bij, laten los, proberen opnieuw, et cetera. Wees je ervan bewust dat de oude manier niet meer werkt. En ga uitproberen en experimenteren. En oja, maak gebruik van data en statistiek, want soms zijn processen wel goed te voorspellen.

2. Vind de juiste ingang.

Stel: je wil meer vrouwen in de top van je organisatie. De oude manier van denken zou zeggen: we stellen een quotum in. Bij een meer organische manier zou je jezelf af kunnen vragen: hoe veranderen we de mindset hier, en hoe maken we de werkplek vriendelijker voor werknemers die niet standaard (man, hetero, jong, hoogopgeleid) zijn? En dan zie je: dit is een veel complexere aanpak, een aanpak die van jou als HR-professional veel meer inzicht en denkkracht vraagt. Een aanpak die weliswaar veel moeilijker, maar ook uitdagender en relevanter is. Hier kun je écht het verschil gaan maken. Niet bij zo’n quotum.
Vind dus de juiste ingang. Toen ze in Yellowstone National Park wolven uitzetten, was dat de juiste ingang. Sommige dieren stierven uit, waardoor andere een kans kregen. Bomen veranderden, nieuwe vogels kwamen, rivieren gingen anders stromen etc. Hadden de boswachters dat vooraf bedacht? Nee, maar ze hadden wel de juiste ingang gevonden.

3. Zorg dat je alle belangen goed behartigt.

In een complexe omgeving zijn er veel belangen, ook op verschillende niveaus. Een deel van de oorzaak van de economische crisis was dat bepaalde instanties (banken en verzekeraars bijvoorbeeld) enkel en alleen dachten aan zichzelf en hun aandeelhouders. Dat werkt niet meer. Ga dus op zoek naar manieren om tegemoet te komen aan de belangen en behoeften in álle lagen van de organisatie. Én aan die van alle andere stakeholders. Zorg voor wederkerigheid, eerlijkheid en balans in je relaties.

Deel 2 vind je over een paar dagen online.

Bron: BCG

Lees meer over:

Over Auteur

Basti Baroncini schrijft met liefde over alle onderwerpen binnen het HR-vakgebied, maar zijn hart gaat pas écht sneller kloppen wanneer het gaat om strategie en om mensen. Sociale innovatie, duurzame inzetbaarheid, ontwikkeling & onderwijs, verandertrajecten, draagvlak, communicatie en leiderschap zijn voorbeelden van onderwerpen waar hij graag over schrijft.