Werkplezier en vitaliteit zijn ook te meten

2

‘Op mijn werk bruis ik van energie’. Deze stelling staat in de Werkenergieanalyse, een instrument om de bevlogenheid en vitaliteit van medewerkers te meten. Loopbaanadviseur Jacqueline Scherpenzeel ontwikkelde de vragenlijst voor haar kandidaten, maar gemeenten, zorginstellingen, het onderwijs en bedrijven zetten hem ook al in. ‘Een ijsbreker voor medewerkers die vastlopen, maar niet weten waardoor’, zegt een HR-adviseur die de analyse inhuurt.

Jacqueline Scherpenzeel

Veel concurrentie heeft loopbaanbureau YouKnow uit Den Bosch niet, want er zijn nog weinig instrumenten om het werkplezier en de vitaliteit van medewerkers te meten. ‘Toen ik in 2013 de markt verkende, vond ik alleen de Work Ability Index, een van oorsprong Fins meetinstrument dat ook in Nederland wordt gebruikt’, vertelt Jacqueline Scherpenzeel.

In samenwerking met de Erasmus Universiteit in Rotterdam ontwikkelde de loopbaanadviseur een online vragenlijst. Daar voegde ze de Cirkel van invloed en betrokkenheid van de Amerikaanse bestsellerauteur Stephen Covey en andere elementen aan toe. De vragen gaan over betrokkenheid (‘Ga je helemaal op in je werk?’), werkdruk, de relatie met leidinggevenden en collega’s (‘Voel je je gewaardeerd?’), vitaliteit, ontwikkelmogelijkheden en de balans werk/privé.

In het rood

‘Vaak zijn mensen vastgelopen in hun eigen verhaal. Ze denken veel na, maar praten niet met hun leidinggevenden. De rapportage helpt om makkelijker in gesprek te gaan. Aan de hand van de plaatjes en grafieken kunnen medewerkers laten zien: ‘Kijk, daar loop ik vast, want dat onderdeel staat in het rood. Op dit punt kan ik zelf nog iets aan veranderen, maar daar heb ik hulp bij nodig.’

Daar gaat nog wel iets aan vooraf: de medewerkers bespreken de uitkomst eerst met een loopbaan- of vitaliteitscoach. Scherpenzeel staat erop dat HR-adviseurs dit onderdeel niet zelf op zich nemen. ‘Hoe goed de intentie ook is, voor medewerkers is dat vaak niet veilig genoeg.’ Bij de gemeente Dordrecht en Hogeschool Arnhem Nijmegen nemen coaches van het Mobiliteitscentrum de gesprekken voor hun rekening.

Erbuiten blijven

‘Ik heb onze leidinggevenden uitgelegd dat het ten goede komt aan de resultaten als wij erbuiten blijven en de analyse door een gecertificeerde coach laten uitvoeren’, vertelt HR-adviseur Ingrid Verheijden van het Elisabeth-Tweesteden Ziekenhuis Tilburg, Drie jaar geleden is de Werkenergieanalyse daar ingezet bij vijf teamleiders. ‘Met het oog op een fusie wilden we onderzoeken hoe bevlogen zij waren. De vragenlijst bleek een mooi instrument te zijn. Eén teamleider heeft daarna een andere functie gekregen, omdat haar passie op een ander vlak lag. De anderen zijn trainingen gaan volgen om hun leiderschap te ontwikkelen.’

Ingrid Verheijden zet de vragenlijst nu ook in als medewerkers vastlopen, maar niet goed weten waar dat aan ligt. ‘Voor mensen die vaak niet het achterste van hun tong laten zien, is de methode een ijsbreker. Ze krijgen handvatten om stappen te zetten. Belangrijk is wel dat de betrokken coach de branche kent. Je moet weten wat er binnen organisaties kan spelen om de antwoorden goed te kunnen interpreteren.’

Burn-out

Jacqueline Scherpenzeel heeft de ervaring dat 10 tot 15 procent van de deelnemers meer coaching nodig heeft. Bijvoorbeeld om burn-out te voorkomen. Maar ook bore-out is een groeiend probleem: ‘Opvallend vaak blijkt dat medewerkers zich vervelen of zich niet uitgedaagd voelen. Ze krijgen steeds taken waar ze goed in zijn, maar geen plezier meer in hebben.’

Scherpenzeel instrueert coaches om de nadruk te leggen op oplossingen. Samen met de deelnemers maken ze een actieplan. Soms met verrassend resultaat. ‘Laatst deden we de analyse bij een zelfsturend team in de zorg. Daar ontdekten medewerkers dat de één energie kreeg van een taak die de ander met tegenzin deed. Ze hebben die toen van elkaar overgenomen.’

Werkenergieanalyse

Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone
Lees meer over:

Over Auteur

Jolan Douwes

Jolan Douwes is freelance-redacteur van XpertHR Actueel. Behalve journalist is zij ook loopbaanadviseur. Zo pikt ze de laatste ontwikkelingen op het gebied van werk snel op.

2 reacties

  1. Adviseur & docent op

    Vreemd, nooit eerder gehoord van de Utrechtse Burnout en Utrechtes Bevlogenheidsschaal (UBOS en UBES), die al zeer lang bestaan en wetenschappelijk dit soort factoren onderzoekt?

    Peter Dona
    Dona HR Advies
    kerndocent HRM
    Avans Plus

Reageer