BlogSlachtoffers van Foie Gras-Management

0

‘Heb jij een regel op het werk die iedereen accepteert, maar heeft geen idee waar de regel toe dient en waarom ‘ie ooit is bedacht? Dat is gevaarlijk…’ vertelt organisatiefuturoloog Arjen Banach in zijn blog.

De onzin van regels

werkgeluk

Arjen Banach

Tijdens een dag thuiswerken drink ik graag thee en dan bij voorkeur verse gemberthee. Maar, het ergste wat je als verse-gembertheedrinker kan overkomen gebeurt die dag, de verse gember is op. Er zit niets anders op dan naar de supermarkt gaan en uit respect zal ik de naam hier achterwege laten. Ik ga de supermarkt binnen, pak een winkelmandje en een Allerhande en ga vervolgens mijn boodschappen doen. Aangekomen bij de kassa leg ik allereerst mijn stuk gember op de band. Op dat moment zie ik dat de klant voor mij is vergeten om het beurtbalkje neer te leggen, en zie ik dat de kassière mijn stuk gember over de scanner heen haalt, bij de bon van de klant voor mij. Die klant is volgens mijn vluchtige analyse nou niet echt een verse-gembertheedrinker dus het is onvermijdelijk, de gember moet van de bon af. Maar nu komt het… de kassière is zelf niet bevoegd om dat te doen! Quizvraag: wat is er nodig?

Om een einde te maken aan deze benarde situatie is er een supermarktmanager nodig en die heeft, jawel, de magische correctiesleutel: een piepklein sleuteltje dat eruitziet alsof deze net uit een kindersurprise-ei komt. Nadat de sleutel in de kassa is gestoken, kan mijn stuk gember van de bon af. Ik richt me tot het meisje achter de kassa en vraag: ‘Waarom doen jullie dit eigenlijk zo ingewikkeld?’ Ze kijkt me met grote ogen aan en zegt: ‘Ik heb geen idee’.

Hoe Foie Gras-Management ontstaat

Wat gaat hier mis (naast het beurtbalkje natuurlijk, vergeet dat nooit meer!)? Er is in deze situatie een bepaalde regel, een procedure die ooit is bedacht die iedereen in z’n greep houdt. Ergens hogerop in de organisatie is er ooit vanuit wantrouwen – omdat een medewerker anders misschien iets verkeerds zou doen – besloten dat er een regel bij moest komen. Deze regel of procedure is vervolgens bij iedereen door de strot gestouwd met alle gevolgen van dien. Et voila, zo ontstaat Foie Gras-Management. De kassière, maar ook de klanten en waarschijnlijk zelfs de supermarktmanager: iedereen accepteert het gelaten, maar heeft geen idee waar de regel toe dient en waarom ‘ie ooit is bedacht. En dat is gevaarlijk…

Neem afscheid van Foie Gras-Management

Als we kijken naar de snel veranderende wereld waarin we met elkaar werken zie ik twee grote uitdagingen. Enerzijds hoe we met elkaar een werkomgeving creëren waarin we weer energie krijgen van het werk, waarin we niet leeglopen tijdens werkzaamheden maar het ons juist een goede vibe geeft. En een belangrijke bron hiertoe: je werk naar eigen inzicht kunnen uitvoeren, het doen op de manier waarvan jij denkt dat het de beste is.

Anderzijds is het cruciaal om met alle professionals van een organisatie te kijken hoe in kan worden gespeeld op veranderende behoeften van klanten, hoe de waarde die wordt geleverd te vergroten en het morgen nog een procentje beter te doen. Belangrijke bron hiertoe: laat mensen hun werk naar eigen inzicht uitvoeren en op die manier ervaren en ontdekken waar de waarde verhoogt kan worden.

In beide gevallen staat Foie Gras-Management deze uitdagingen volledig in de weg. Foie Gras-Management slaat professionals lam, het werkmoraal en de vernieuwing worden erdoor ingeperkt. Regels bedacht vanuit wantrouwen zullen er niet voor zorgen dat er meer energie vrijkomt bij werkzaamheden. En omdat ook nog de denkkracht wordt uitgeschakeld zal een professional niet worden aangemoedigd na te denken over wat de manier is om in een situatie wel meer waarde toe te voegen.

En jij?

De vraag die ik je nu wil stellen is: aan welke vorm van Foie Gras-Management word jij (soms) nog onderworpen? Laat je reactie achter in de comments! Meer hierover vind je in het boek ‘Organisatievibe’ dat op de Longlist staat voor Managementboek van het Jaar 2019.

  • Efficiënt werken willen we allemaal. Maar de praktijk is weerbarstig. Want hoe zorg je voor efficiency in HR? In een inspirerende e-book met interviews en praktijkcases heb je alle handvatten om met efficiënt werken aan de slag te gaan.

    Download het e-book

     

Lees meer over:

Over Auteur

Arjen Banach is veelgevraagd spreker op het gebied van verandering en innovatie, leiderschap, duurzame inzetbaarheid en werkgeluk. Hij spreekt over hoe winnende organisaties in de wereld van morgen zijn georganiseerd.