BlogDe leiding strak in handen of ruimte gunnen aan werknemers?

0

Het geven van leiding betekent in veel gevallen bepalen wat en wanneer een werknemer wil en op welke manier dat moet gebeuren. In veel gevallen kan dat natuurlijk ook niet anders. Maar ook waar het wèl anders kan, gebeurt dat vaak niet.

Op google heb ik een nieuws alert ingesteld met diverse zoektermen, waaronder de zoekterm ‘aow’. Nu ontving ik van de week een nieuwsoverzicht waarin onder elkaar de volgende koppen stonden:

“Ruim 70 procent wil voor AOW-leeftijd stoppen met werken”[1]

en

“Onderzoek: Zzp’er werkt graag door na AOW-leeftijd”[2]

Een opmerkelijke tegenstelling die te denken geeft. Mensen die werken in een dienstverband kunnen niet wachten om te stoppen met werken, terwijl mensen die ‘voor zichzelf’ werken willen niet eens stoppen als ze mogen stoppen met werken. Als ik verder lees, dan blijkt dat slechts 30 procent van de zzp’ers wil stoppen als ze de AOW-leeftijd hebben bereikt. Het is dus precies tegengesteld.

Geen pensioen

Nu zullen critici roepen dat zzp’ers geen pensioen opbouwen en daardoor na het bereiken van hun AOW-leeftijd helemaal niet kùnnen stoppen met werken. Dat zal deels wellicht zo zijn, maar deze enorme tegenstelling kan hierdoor alleen niet worden verklaard.

Autonomie versus heteronomie

Een autonoom persoon probeert zaken na te streven die voor hem of haar belangrijk of waardevol zijn en bewandelt op die manier een eigen levenspad. Hij kijkt kritisch naar zichzelf en anderen en bepaalt daarbij zelf welke zaken hij bijvoorbeeld als goed of kwaad, of zinvol of zinloos zien. Hij denkt zelf na over zaken en twijfelt daar ook over. Op die manier kan uiteindelijk een eigen levenspad bewandeld worden.

Een heteronoom persoon volgt de wetten en regels van anderen. Anderen bepalen voor hem wat belangrijk of waardevol is. Hij laat kritisch naar zichzelf kijken en laat bepalen wat goed of kwaad is en wat zinvol of zinloos is.

Geen gezagsverhouding

Het kenmerk van zzp-werk is dat er geen gezagsverhouding bestaat. De zzp-er krijgt de opdracht om een bepaald resultaat te bereiken. Hoe hij dat resultaat bereikt is (grotendeels) aan hem. Wanneer hij werkt, hoeveel uren en waar, dat beslist de zzp-er, uiteraard voor zover mogelijk, zelf. Met andere woorden; aan een zzp-er wordt geen leiding gegeven. Hij is autonoom. Zou dit (ook) geen reden zijn voor veel zzp-ers om te houden van hun werk? Veel zzp-ers werken meer dan fulltime maar met de mogelijkheid om die tijd zelf in te delen. Dat geeft hen de gelegenheid om op woensdagmiddag mee te gaan naar de training van zoonlief. Na het avondeten gaat hij gewoon nog even een paar uur aan het werk. Dat geeft een gevoel van vrijheid waar veel mensen van houden.

Bevalt goed

Techbedrijven lopen vaak voorop als het gaat om de autonome werknemer. Google is het bekende voorbeeld van een bedrijf dat leiding geeft door haar werknemers vooral veel vrijheid te geven. Werknemers bepalen zelf wanneer, waar en hoe lang zij werken. Ook hebben zij een onbeperkt aantal vakantiedagen. Dat geldt ook voor bedrijven als Microsoft en Evernote, maar bijvoorbeeld ook voor Netflix en Best Buy. In het Nederlandse softwarebedrijf Bynder werkt het personeel ook wanneer het wil en kunnen mensen ook ongelimiteerd vakantiedagen opnemen. De bedrijven die leiding geven door ruimte te geven aan hun personeel zijn positief over de effecten ervan. Trainings- en adviesbureau UPD formuleert het als volgt[3]:

“Het vrije gevoel als ondernemer baas te zijn over je eigen planning, wilden we ook onze medewerkers meegeven.”

Stof tot nadenken

Uiteraard is niet ieder bedrijf of ieder team geschikt om de teugels volledig te laten vieren. Maar het geeft wel stof tot nadenken.

[1] nu.nl – Ruim 70 procent wil aow leeftijd stoppen met werken

[2] zzpbarometer.nl – Onderzoek zzper werkt graag aow leeftijd

[3] ad.nl – Dit Nederlandse bedrijf geeft onbeperkt vakantiedagen

Download de whitepaper
  • Als u kijkt naar wat mensen bindt en boeit, kan vitaal leiderschap uitkomst bieden voor HR. Wilt u binden en boeien?
Download de whitepaper

 

Lees meer over:

Over Auteur

mr. Edith van Schie

Mr. Edith van Schie is auteur bij XpertHR. Daarnaast is zij adviseur op het gebied van arbeidsrecht en HR. Edith is jarenlang actief geweest als arbeidsrechtadvocaat, maar heeft de zaken ook een paar jaar van een ‘andere kant’ kunnen bekijken toen zij bij de rechtbank werkzaam was. Zij publiceert over arbeidsrecht en HR.

Reageer