‘Het Nieuwe Werken minder goed dan gedacht’

12

Het Nieuwe Werken (HNW) wordt overal bewierookt, maar het werkt lang niet voor alles.

Dat blijkt uit onderzoek van RUG-student Suzanne Heidstra en Pentascope.

Sommige doelen worden door Het Nieuwe Werken goed gehaald, zegt Joris Scheepens, directeur van Pentascope: ‘De besparingen op huisvestingskosten worden over het algemeen prima gehaald en werknemers hebben ook een veel betere balans tussen werk en privé. Maar HNW is geen panacee voor allerlei andere organisatieproblemen. De creativiteit en productiviteit van mensen kun je er niet mee verhogen.’

Kennisdeling

Aanhangers van HNW claimen bijvoorbeeld dat de kennisdeling verbetert doordat werknemers elkaar meer gaan ontmoeten. Die toename aan ontmoetingen zou leiden tot meer ideeën en dus tot meer producten en diensten. ‘Maar in de praktijk is dat niet het geval, zo blijkt uit dit onderzoek. De diversiteit van de contacten neemt wel toe, maar het aantal ontmoetingen daalt juist doordat HNW veelal wordt vertaald in een “recht op thuiswerken.” Bovendien zijn de contacten vluchtiger. Met Piet heb je vandaag een leuk idee, en met Jan morgen. Maar bij geen van de ideeën wordt er ook een concreet vervolg aan gegeven. Het blijft allemaal dus meer in de ideeënfase hangen wanneer je elkaar maar zo weinig ziet.’

Betrokkenheid

Het invoeren van HNW heeft een enorme impact op een organisatie. ‘Het gebrek aan collega’s om mee te sparren, nieuwe ideeën te testen of gewoon even bij te praten onder het genot van een kopje koffie, zorgt ervoor dat alle spontaniteit en creativiteit verdwijnen. Door het gebrek aan dynamiek en leren van collega’s stagneert kennisdeling en daarmee de ontwikkeling van medewerkers. Ook ervaren mensen de lagere betrokkenheid met collega’s en de organisatie als struikelblok.’

Beperkte groep

Volgens Scheepens is HNW slechts voor een handjevol organisaties weggelegd en is er een grote mate van zelfoverschatting van organisaties om het HNW door te voeren. ‘De methode vraagt om een behoorlijke cultuuromslag. Als je de sociale structuur doorknipt, is het lastig om de sterke cultuur waar je trots op bent te behouden.’
Voor wie is HNW dan wel geschikt? ‘Voor organisaties waar proactieve kenniswerkers werken. Waar werknemers de verantwoordelijkheid aankunnen om het werk zelf in te delen en contacten met anderen op te zoeken. En tegelijkertijd moeten managers er ook klaar voor zijn om te delegeren. Organisaties die jarenlang in de modus hebben gezeten waar managers orders uitdeelden, hoeveel niet meteen veel te verwachten van HNW. Dat ligt niet aan de kwaliteiten van individuen, maar aan patronen. Een verbouwing naar flexplekken is zo geregeld; de tijdlijn naar een cultuurverandering duurt langer.’

Misfit

Het vraagt volgens Scheepens lef om te concluderen dat HNW niet bij de organisatie past. ‘Ik roep organisaties op om niet klakkeloos mee te lopen in de hype, maar zich goed af te vragen of HNW wel binnen de cultuur past en aansluit bij de mogelijkheden en behoeften van medewerkers. De wens van een hogere productiviteit van medewerkers en een betere competitieve positie van de organisatie zijn niet per definitie redenen om te kiezen voor tijd- en plaatsonafhankelijk werken. Het is verkeerd te denken dat HNW een one-size-fits-all-systeem is.

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.

12 reacties

  1. Els van Dierendonck op

    In het algemeen hebben we de neiging van vernieuwende ideeen een hype te maken. Het als een tool te willen implementeren, maar is het niet beter het te zien als een van de formats die mogelijk of gedeeltelijk past? De hypes om meer vrouwen aan de top bv, of meer vrouwen in de techniek, diversiteits quotas, en een mooie ander voorbeeld is wel : laatst zelf de trend om een school te openen voor nieuwe steve jobs? Mmmmmh??? Ja, zijn USP was juist een mislukte schoolcarriere, misschien wel de driver tot deze top prestatie. Dit heet institutionaliseren van ideeen, dit leidt echt heel vaak tot het omgekeerde van de bedoeling. Het ontneemt creativiteit en ondernemerschap. Onze maakbaarheid is beperkt , laten we daar eens naar kijken en creativiteit en goede ideeen ontspruiten uit de frictie tussen die 2.

  2. Leon Algra op

    In veel gevallen werken organisaties nog vanuit de principes van het “Oude Werken”. Het Nieuwe Werken vraagt om een verandering in hoe medewerkers, leidinggevenden, maar ook de organisatie als geheel tegen werk en werkwijzen aankijken, gebaseerd op de algemene, strategische doelstellingen. Het gaat niet alleen om thuiswerken, een betere fysieke werkplek of een aantal ICT hulpmiddelen, maar ook om zaken als een beter begrip van collectieve ambities van de organisatie, een inspirerende bedrijfscultuur, een leider als boegbeeld, andere vormen van aansturing, een betere balans tussen autonomie en verantwoording, minder regels en procedures, slimmere manieren van samenwerken, een persoonlijk werkbudget, resultaatafspraken, enz. enz.

  3. Karel de Vries op

    Nee HNW is een middel, geen doel op zich. En creativiteit en productiviteit verhogen ? Dat doe je volgens mij oa met aandacht, vertrouwen en medeverantwoordelijkheid.
    Zowel bottom-up als top-down. De dialoog is daar een mooi instrument voor.

  4. Vlasta de Groot-Piskora op

    HNW is zeer geschikt voor hen die de ‘entrepeneurs’-mentaliteit hebben. Voor hen die dat niet hebben is HNW volgens mij niet aan te raden.

  5. Carmen Baank op

    Dat HNW niet tot de gewenste resultaten leiden, is niet bevreemdend. Immers, organisaties laten HNW toe omdat het sexy is, maar ze realiseren zich onvoldoende dat HNW inboet aan sociale cohesie, o.a. de voorwaarde voor productiviteit, creativiteit, collegialiteit en wat die meer zij

  6. Michel Vandermeulen op

    Hoog tijd dat P&O zich van bij het begin naar iets dat als nieuw wordt gemarketeerd en omhelsd ( nieuwe hype, het opstaan van een nieuwe management goeroe, het lanceren van een nieuwe software met de zoveelste doorbraak,..) DURFT bij te dragen vanuit de opgedane ervaring (en ook zegt “oude wijn in nieuwe vaten”) met naast kritische analyse, altijd ook een oog voor nieuwe opportuniteiten (bijschaven, randvoorwaarden lichten, enz..)

  7. Karen Visser op

    HNW-bashing is in de mode, zo lijkt het… De tegenbeweging is op stoom! Onzin natuurlijk. Het heeft net zo veel zin om tegen HNW te zijn als om tegen gebruik van computers op de werkplek te zijn: niet alle organisaties en alle mensen daarin hebben het nodig, maar voor heel veel situaties en gevallen is het verdomde bruikbaar.
    Als het nu maar eens afkwam van een apart label… En gewoon ‘werken’ genoemd werd. ‘Modern werken’ voor mijn part. Het is absoluut geen panacee en geen doel, dat klopt absoluut, maar het gevaar van dit soort tegenbewegingen is dat het als hype wordt weggezet, en dat is onterecht. #babymetbadwaterwegenzo

  8. Adriaan Brouwer op

    HNW als “stand alone” instrument inzetten in een organisatie is m.i. gedoemd te mislukken. Els noemt een groot aantal bedrijfsvoeringsaspecten waarmee HNW raakvlakken heeft. HNW kan alleen succesvol worden toegepast als dit integraal onderdeel uitmaakt van je totale bedrijfsvoering en daarmee je bedrijfscultuur. Een bedrijfscultuur verander je niet door te roepen dat het anders moet en door voorbeeldgedrag te gaan vertonen; de bedrijfscultuur verander je primair door herziening/aanpassing van je kritische bedrijfsprocessen. HNW draagt daartoe bij maar zal een “zachte dood sterven als het niet ingebed wordt in je integrale bedrijfsvoering met bijbehorende aanpassing van aanpalende processen..

  9. Martijn van Ooijen op

    @adriaan en @Karen, misschien goed om te vertellen dat de organisaties in het onderzoek allemaal uit het westen komen, net als onze eigen ervaringen trouwens. Wat een vooroordeel over het Noorden trouwens! Kijk ook eens naar het artikel ‘Het nieuwe werken niet voor iedereen een vooruitgang’ op nu.nl

  10. Zij die dromen van een toename van hun vrijheden binnen het Nieuwe Werken zullen, zelfs tegen beter weten in, HNW als zaligmakend promoten.
    Een kritische houding ten opzichte van HNW (d.w.z. niet alleen de voordelen, maar ook de nadelen benoemen) lijkt mij dan ook op zijn plaats.
    Het “thuis werken” als onderdeel van HNW is voor mensen met voldoende zelfdiscipline en motivatie een verademing, voor mensen met onvoldoende zelfdiscipline en motivatie zal het tot een fiasco leiden.

  11. De uitslag van het onderzoek verbaast inderdaad niet. HNW is inderdaad niet zaligmakend. Er mist vaak iets bij de implementatie: het werken met goede en passende doelstellingen en het goed managen daarvan. Dik Bijl en Wim Kweekel zijn bezig met een boek daarover. Kun je meelezen op rgoboek.nl
    Dat is zeker de moeite waard!

  12. Soms wordt het Nieuwe werken gebruikt om kantooroppervlakte te besparen in dure steden. Het thuiswerken wordt dan mogelijk gemaakt omdat het werken op kantoor onleefbaar wordt gemaakt. enkel financ??le motieven spelen dan een rol.