Dubbele moraal van werkgevers bij langer doorwerken

4

Werkgevers hebben een dubbele moraal als het gaat om langer doorwerken van oudere werknemers. Ze zijn steeds meer van de noodzaak ervan doordrongen, maar doen nauwelijks moeite om daar invulling aan te geven binnen de eigen organisatie.

Dat blijkt uit het rapport Dilemma’s rond langer doorwerken: Europese werkgevers aan het woord, van het Nederlands Interdisciplinair Demografisch Instituut (NIDI).

Volgens Kène Henkens, medeauteur van het rapport en hoogleraar pensioenssociologie aan Tilburg University, is er een sprake van een botsing tussen macro en micro: ‘Langer doorwerken is nodig om een aantal demografische ontwikkelingen op te vangen, steeds meer werkgevers realiseren zich dat. Maar ze hebben er maar weinig zin in om die ouderen ook in hun eigen organisatie langer door te laten werken, onder meer vanwege de kosten. De voordelen van langer doorwerken zijn te vinden op macroniveau, de nadelen op microniveau.’
In andere woorden: voor de lange termijn is het behoud van oudere werknemers naar alle waarschijnlijkheid gewenst, maar voor de korte termijn staan werkgevers voor de vraag hoe zij zich kunnen handhaven in deze recessie. Daarbij ligt het voor de hand om sterk te snijden in de bedrijfskosten en ligt de verleiding op de loer om van oudere werknemers af te komen.

Kosten en productiviteit

Volgens Henkens zijn er twee redenen waarom het voor werkgevers onaantrekkelijk is om ouderen in dienst te houden: ‘Aan de ene kant zijn er zorgen over de productiviteit. Veel werkgevers denken – mogelijk als gevolg van negatieve beeldvorming – dat die met het ouder worden afneemt. Aan de andere kant, en dat is veel harder aan te tonen, zijn de kosten van oudere werknemers veel hoger. Bijvoorbeeld door het senioriteitprincipe, maar ook door andere leeftijdsspecifieke regelingen.’
Aan beide kanten (productiviteit en kosten) is dus ook wellicht een oplossing te vinden. Maar aan beide kanten doen werkgevers vooralsnog bar weinig. ‘Demotie zou voor de hand liggen, maar dat zie ik nog niet zo snel op grote schaal van de grond komen. Het enige dat momenteel van de grond komt is herintreding van (voortijdig) gepensioneerden. Zij kunnen tegen een lager loon werken omdat ze toch al een pensioensuitkering krijgen. Ikzelf denk dat een oplossing vaak in mobiliteit zit: mensen zitten te lang vast in een bepaalde baan.’
De reden waarom werkgevers nog zo weinig doen, ligt in de nieuwigheid van het probleem. ‘Het belang van langer doorwerken is nog maar net doorgedrongen tot werkgevers. Het is onvermijdelijk dat ze ermee aan de slag moeten, maar vooralsnog staat het in de kinderschoenen.’

Leeftijdsnormen

Ouderen worden dus zelden aangemoedigd langer door te werken en werving van oudere werknemers kent weinig prioriteit. Werkgevers zouden daarbij wel eens goed kunnen kijken naar de impliciete leeftijdsnormen binnen hun organisatie, zegt Henkens. ‘In sommige organisaties heerst een gedachte van “Mensen gingen hier altijd met 60 met pensioen, dus voor deze persoon van 62 is het ook de hoogste tijd.” Werkgevers kunnen zich afvragen in hoeverre deze onuitgesproken ideeën aanwezig zijn, en hoe geldig ze eigenlijk zijn. Vaak is er geen enkele rationele onderbouwing.’

Praat!

Een van de belangrijkste dingen die werkgevers kunnen doen, is praten met ouderen. ‘Ga in gesprek over hoe iemand het einde van zijn loopbaan voor zich ziet, en neem ook de periode daarvoor en daarna mee in de overweging. Op die manier voorkom je dat mensen al lang voordat ze werkelijk stoppen met werken metaal afscheid nemen, en kun je optimaal gebruik blijven maken van hun kennis en kunde.’

Lees meer over:

Over Auteur

Redactie XpertHR Actueel

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.

4 reacties

  1. Avatar

    Oja, dus werkgevers vinden eigenlijk vooral dat andere werkgevers die ouderen maar in dienst moeten nemen of houden. en zelf willen ze voor een dubbeltje op de 1e rang zitten. Zoals zo vaak dus hebben velen wel een sterke mening, maar dan vooral voor een ander. Jammer dat nog steeds alleen de kleine groep werknemers tussen de 20 en 40 als waardevol wordt gezien.

  2. Avatar
    Marco Roosendaal op

    Onlangs las ik over een prachtige oplossing. Niet de Duo Baan, maar de Trio Baan. Koppel 1 oudere aan 2 jongeren in functies met een omvang van 32 uur per week pp.

  3. Avatar

    Nou dat is een mild artikel impliciete norm van 60 jaar en “Een van de belangrijkste dingen die werkgevers kunnen doen, is praten met ouderen. ” Ik heb niet de indruk dat werkgevers daar echt behoefte aan hebben. Als ik zo om mij heen kijk is het handiger om ze met 50+ eruit te knikkeren wel met een sociaal plan natuurlijk dat scheelt het bedrijf enorm veel kosten. Dan hoeven ze de arbeidsjaren niet te betalen.

Reageer