Zelfstandige P&O’er krijgt mogelijk meer ruimte

1

P&O’ers die zelfstandig opereren (als zzp’er) krijgen mogelijk meer ruimte om hun eigen sociale voorzieningen te regelen.

De SER heeft een rapport geschreven over zzp’ers waarin ze pleit voor een aantal kleine aanpassingen in de wet. Zo moet een zelfstandige zich beter kunnen verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid en moeten er betere mogelijkheden zijn om pensioen op te bouwen. Een fundamentele herziening van het sociale stelsel is niet nodig, volgens de SER.

Het rapport heet Zzp’ers in beeld. Integrale visie op zelfstandigen zonder personeel. Het is een advies dat is gericht aan minister Kamp van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. De SER stelt in dit advies dat de opkomst van de zzp’er vraagt om aanpassing van het beleid op een aantal terreinen. Daarmee is het stelsel ook in de toekomst beter toegesneden op een toenemende variëteit aan arbeidsrelaties.
De SER concludeert dat de opkomst van de zzp’er vraagt om aanpassing op verschillende beleidsterreinen, zowel in de wettelijke als in de bovenwettelijke sfeer. Daarnaast is het van groot belang dat de zzp’er zich meer bewust wordt van arbeidsrisico’s die hij loopt en van de mogelijkheden om deze af te dekken.

Scholing

De SER maakt zich zorgen over de scholing van zelfstandigen. ‘De opkomst van de zelfstandigen zonder personeel heeft geleid tot de vraag of zij zich hiervan voldoende bewust zijn en of zij hiervoor ook voldoende mogelijkheden hebben. Het onderzoek naar de praktijk laat namelijk zien dat zelfstandigen feitelijk minder scholing volgen dan werknemers met een (vast) dienstverband. Er moet worden voorkomen dat zij onnodige belemmeringen ervaren, zoals ten aanzien van de toegang tot scholingsarrangementen en de kosten die gepaard gaan met scholing. Tegen deze achtergrond bepleit de raad dat zzp’ers kunnen deelnemen aan sectorale opleidingsfaciliteiten, voor zover er geen geschikte alternatieve opleidingsmogelijkheden voorhanden zijn.’

Bijstand

Ook zelfstandigen moeten soms beroep doen op de bijstand, maar dat gaat nog niet altijd even makkelijk. Naast een aantal andere maatregelen moeten er twee dingen gebeuren:

  • een gezamenlijke aanpak van Rijk, gemeenten, Kamers van Koophandel en organisaties van zelfstandigen om de informatievoorziening en voorlichting aan zelfstandigen over ondersteuningsmogelijkheden te verbeteren.
  • het op onderdelen verruimen van de toegankelijkheid van de Bbz-regeling door bijstandverlening in de vorm van kredietverlening ook beschikbaar te maken voor zelfstandigen met een inkomen op of vlak boven het minimumniveau.

Arbeidsongeschiktheid

De raad stelt vast dat zelfstandigen in het algemeen toegang hebben tot een breed assortiment verzekeringen met uiteenlopende dekking en premiehoogte, particulier dan wel publiek. Tegelijkertijd constateert de raad echter dat het voor specifieke groepen zelfstandigen lastiger is zich te verzekeren, terwijl zij daar wel een belang bij hebben. Het betreft hier zelfstandigen met een gezondheidsprobleem, oudere zelfstandigen en zelfstandigen met een risicovol beroep. Deze zelfstandigen kunnen te maken krijgen met een afwijzing van de verzekeringsaanvraag, een opslag op de premie of een (extra) medische uitsluiting.
Deze groepen komen in principe in aanmerking voor de vrijwillige WIA-verzekering en de vangnetverzekering voor moeilijk verzekerbare zelfstandigen. Aan deze alternatieve regelingen zijn belangrijke nadelen verbonden. Zo geldt er een korte aanmeldingstermijn van drie maanden na inschrijving bij de Kamer van Koophandel. Bovendien is er sprake van een relatief ongunstige verhouding tussen premie en dekking.
Daarom moeten er twee belangrijke dingen gebeuren: enerzijds het intensiveren van voorlichting en het versterken van bewustwording, en anderzijds het vergroten van de toegankelijkheid en betaalbaarheid van alternatieve regelingen. In het rapport staat een aantal concrete aanbevelingen.

Pensioen voor zelfstandige

Het vertrekpunt van de raad is dat zelfstandigen zonder personeel primair zelf verantwoordelijk zijn voor de eigen oudedagsvoorziening. Toch leidt de eigen verantwoordelijkheid voor de oudedagsvoorziening tot een beperkte pensioenopbouw. Ongeveer 25 à 50 procent doet aan pensioenopbouw en een minstens even groot percentage verwacht dat het pensioen onvoldoende zal zijn. Als redenen hiervoor worden genoemd een beperkt pensioenbewustzijn, de hoge kosten van oudedagsvoorzieningen en de behoefte het beschikbare geld te investeren in het eigen bedrijf.
De pensioensituatie van zzp’ers vraagt derhalve om verbetering. De raad doet een aantal aanbevelingen:

  • De fiscale mogelijkheden voor pensioenopbouw dienen onafhankelijk te worden van de soort arbeidsrelatie. Ondernemers/zzp’ers dienen materieel dezelfde mogelijkheden te krijgen als werknemers.
  • Meer en gerichte inspanning om het pensioenbewustzijn van zzp’ers te vergroten.
  • Onderzoek naar de implicaties van het mogelijk maken van vrijwillige aansluiting van zzp’ers bij bedrijfstakpensioenfondsen.

Basti Baroncini, redacteur P&Oactueel.

Lees ook:
> Polarisatie op arbeidsmarkt neemt toe
> Nieuwe arbeidsmarkt vraagt om nieuwe arbozorgverlening
>‘Flexibele schil groeit, maar loondienst verdwijnt nooit’

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.

1 reactie

  1. Caroline van Beem op

    Het artikel begint met de tekst “P&O-ers, die zelfstandig opereren…..” en ook in de titel komt dit duidelijk naar voren terwijl ik in de tekst opmaak dat het om alle ZZPers gaat. Ik ben zo’n zelfstandige P&O-er. Wat is er voor mij anders dan voor andere ZZP-ers?