‘Ontslaan personeel niet nodig als strategie op orde is’

2

Afgelopen maand hebben verschillende bedrijven massa-ontslagen aangekondigd. Dat zou grotendeels onnodig zijn geweest wanneer die bedrijven (in de afgelopen jaren) onderhoud aan hun eigen bestaansrecht hadden gepleegd.

Dat zegt Jan Adriaanse, hoogleraar reorganisatie en faillissement van de Universiteit Leiden. Een interview met hem staat deze maand in P&Oactueel magazine.

Massa-ontslagen

Tijdens de zomermaanden hebben verschillende multinationals grote ontslagrondes aangekondigd. Zo zet Nokia 10.000 mensen op straat, Telefonica 8.500, Hewlet Packard 8.000, evenals Peugeot Citroën. Nederlandse bedrijven doen het niet beter: KPN 5.000, Philips 4.500, Rabobank 3.500 en DSM 1.000.
Maar ook binnen het MKB vallen gevoelsmatig massa-ontslagen. Wanneer een bedrijf met 100 mensen in dienst er 30 ontslaat, is dat relatief vergelijkbaar.

Het is niet de crisis!

Volgens Adriaanse is het echter niet de crisis die zorgt voor deze massa-ontslagen: ‘Bedrijven wijzen wel met de beschuldigende vinger, maar de oorzaak ligt echt niet bij de crisis. In elke sector heb je namelijk witte raven: spelers die hun zaken al vóór de crisis goed op orde hadden, en het daarom nu structureel beter doen.’
Die bedrijven hebben volgens Adriaanse hun businessmodel op tijd aangepast aan de nieuwe realiteit. ‘Spelers die dat niet deden, krijgen nu te maken met ontslagen. Ze hebben hun zaakjes niet op orde, of dat nou het businessmodel, de strategie, de merkbeleving of nog iets anders is. Ze hebben zich niet goed aangepast aan de eenentwintigste eeuw.’

Kodak en Apple

Waar het volgens Adriaanse om draait is dat bedrijven op de top van hun succes durven te kannibaliseren op dat succes. ‘Neem Kodak: die verdienden bakken met geld met fotorolletjes. Daar waren ze zo verguld mee, dat ze niet hebben nagedacht over een eventueel tijdperk na de fotorolletjes. Zie het resultaat. Daarnaast heb je Apple, die ook enorm veel geld verdient met iPhones en iPads, maar allang weer bezig is met andere dingen. Omdat ze weten dat ze volgend jaar failliet zijn als ze blijven leunen op oud succes.’

Ontslagen niet altijd verkeerd

Dat betekent niet dat een ontslagronde per se verkeerd is. ‘Als je huis in brand staat, moet je hem blussen. Maar de brand betekent wel dat er iets mis was met de brandveiligheid. Als je daar niets mee doet wanneer de brandweer weer weg is, kan het volgende week opnieuw gebeuren. Hetzelfde geldt voor bedrijven. Je kúnt geen ontslagronde uitvoeren en verder gaan op de oude weg. Je móet nadenken over nieuwe producten of diensten, afzetgroepen, marketingmodellen, businessmodellen, organsiatievormen, et cetera. Je bent pas weer gezond als je gaat innoveren en kijkt naar je strategie.’

Hofleveranciers

Vroeger was een bordje met Hofleverancier op de gevel nog aanbevelenswaardig, zegt Adriaanse, maar tegenwoordig moet je dan juist oppassen. ‘Als dat soort bedrijven in een crisis terecht komen, gaan ze vaak terug naar hun essentie, naar wat hen ooit groot heeft gemaakt. Uit een soort van trots. Maar de markt is veranderd in vergelijking met een eeuw geleden. Er is technologie, internet, globalisering et cetera. Je moet het lef hebben om je fundamentele bestaansrecht ter discussie te stellen.’

Lees meer over:

Over Auteur

De redactie van XpertHR Actueel zorgt er gezamenlijk voor dat u op de hoogte blijft van het laatste P&O-nieuws, de ontwikkelingen in het vakgebied en relevante jurisprudentie.

2 reacties

  1. Oudere werkloze op

    Ik ga een heel eind mee met deze meneer! Maar… wat ook speelt is dat veel familiebedrijven als de wiedeweerga hun schaapjes op het droge geparkeerd hebben en vervolgens hun zaak failliet hebben laten verklaren. Zelf ben ik daar ook de dupe van geworden. Na 38 jaar voor een en dezelfde baas gewerkt te hebben, zit ik nu dank zij deze handelingen 3 jaar thuis! Vooruitzichten? Ach, ik ben net 61 jaar geworden en dan weet u het wel! Maar die voormalige baas van mij? Die leeft er vrolijk en welvarend op los. Ik heb nog een paar maand ww te gaan en dan? Dan mag ik op het welbekende houtje bijten. En dat na in totaal 42 jaar gewerkt te hebben. Dank aan de familie waar ik voor werkte en die mij en mijn vele collega’s die door hun toedoen ook nog steeds op straat staan allang vergeten zijn. Dat ze nu nog in luxe kunnen leven, hebben ze echter wel aan ons, voormalige werknemers, te danken. DAAR moet de toekomstige regering snel wat aan doen! Spreek hun aan op hun bezittingen die sluiks op een andere naam gezet zijn. Maak een wet dat deze bezittingen alsnog teruggevorderd kunnen worden en ten goede komen aan de uitkeringen voor de werknemers!

  2. Chris Lemmens op

    Een steekhoudend verhaal en ik sta hier dan ook volledig achter. Vanuit onze organisatie adviseren en voeren we projecten uit mede vanuit dezelfde principes.